"Ne Shqiperi problemi me i madh eshte korrupsioni"

Lufterat, varferia, globalizimi dhe ndryshimi i sistemeve politike jane faktoret kryesore qe sjellin emigracionin. Ky fenomen, qe vazhdon te krijoje probleme politike dhe sociale ne Perendim, mbart historite e trishtuara dhe ngulmimin e lodhshem te miliona njerezve ne kerkim te nje jete me te mire. Akademiku dhe shkrimtari shqiptar ne Britanine e Madhe Dr. Gezim Alpion shtjellon temen e identitetit kombetar shqiptar ne shumicen e veprave te tij ne gjuhen angleze, por vecanerisht ne tre librat Nene Tereza: Shenjtore apo e Famshme?, Takimet e Civilizimeve: Nga Aleksandri i Madh tek Nene Tereza, dhe Sikur te Vdekurit te Degjonin, qe sapo eshte botuar ketu ne Shtetet e Bashkuara nga shtepia botuese Globic Press ne Karolinen e Veriut. Libri Sikur te Vdekurit te Degjonin eshte nje drame e cila u vu ne skene fillimisht ne Angli nga teatri Dreamscape, me regji te Marcus Fernando, fillimisht ne vitin 2006 dhe se fundi ne Marsin e ketij viti. Aktualisht Dr. Alpion eshte lektor per Sociologji dhe Studimet e Medias ne Universitetin e Birminghamit ne Angli. Per tu informuar me shume me keto botime dhe vecanerisht per temen e trajtimit te refugjateve shqiptare ne Perendim ne zhvilluam nje bisede ne Londer me Dr. Alpion.



Zeri i Amerikes: Dr. Alpion, doja t'ju pyesja fillimisht cfare ju shtyu ju per te trajtuar kete teme, pra emigracionin, dhe perse ky titull ... ngjethes, "Sikur te Vdekurit te Degjonin"?

Dr. Gezim Alpion: Identiteti kombetar dhe imazhi i Shqiperise jane disa nga temat qe une i shtjelloj ne librat e mi. Per mendimin tim, ka ardhur koha, per te mos thene qe jemi vone, qe intelektualet shqiptare, akademiket dhe krijuesit te angazhohen me seriozisht me ceshtjen e identitetit kombetar. Kur te angazhohemi me kete ceshtje, duhet qe debati te mos jete i tonit qe perdoren Kadareja dhe Qosja sepse ceshtja e identitetit kombetar eshte shume me e rendesishme se egoja personale. Ne lidhje me imazhin tone, do te permendja disa faktore te cilet, mendoj une, kane ndikuar qe fatkeqesisht ne Perendim, vecanerisht ne Britani, imazhi i Shqiperise te jete negativ. Ka disa shekuj qe fqinjet tane ne Ballkan kane qene te interesuar qe ta ulin imazhin e Shqiperise. Kohet e fundit, disa bashkatdhetare ne Perendim qe angazhohen ne aktivitete kriminale, kane bere qe te ulet edhe me tej imazhi i Shqiperise. Komunitetet shqiptare, diaspora shqiptare si dhe i gjithe kombi shqiptar jane denuar ne menyre kolektive si rezultat i ketyre personave te papergjegjshem. Por le te mos harrojme qe arsyeja kryesore qe Shqiperia ka nje imazh negativ eshte niveli shqetesues i korrupsionit ne vend. Pra ne dramen time, titulli eshte me te vertete shqetesues, sic thoni ju, sepse nepermjet te "vdekurve" ne kete veper ne menyre direkte apo indirekte une u drejtohem te "gjalleve". Ne duhet te jemi me te angazhuar me temen e identitetit kombetar dhe ta trajtojme ate me integritet.

Zeri i Amerikes: Dr Alpion, ndersa keni marre vleresime pozitive nga kritika ne disa vende ne Perendim dhe ne Azi per trajtimin pa doreza te temave "delikate" dhe "tabu", pra jeni vleresuar si nje shkrimtar dhe akademik qe nuk perfillni korrektesine e tepruar politike, do te ishte me interes te dinim se si ka reaguar kritika ne hapesirat shqiptare per dramen si dhe per librin tuaj per Nene Terezen?

Dr. Gezim Alpion: Duke pasur parasysh qe drame dhe te gjithe librat e mije ne Perendim jane botuar ne gjuhen angleze, dhe kohet e fundit nje liber ne gjuhen italiane, eshte disi e veshtire per kritiket shqiptare qe te angazhohen me veprat. Ndoshta kur te botohen ne shqip, do te kete nje angazhim me te madh. Deri tani ne shtypin shqiptar dhe ne hapesirat shqiptare eshte shkruar per veprat por me teper nga gazetaret, dhe megjithese ka pasur shkrime dinjitoze, nuk ka akoma nje angazhim te kritikeve. Me sa di une, vetem nje recence e mirefillte nga Abdi Baleta eshte botuar ne Tirane. Megjithate me duhet te theksoj se intelektualet shqiptare ne Perendim kane treguar interesim te vazhdueshem. Keshtu, per shembull, Dr. Altin Ilirjani, Editori i revistes shkencore Albanian Journal of Politics ne Amerike, disa here ka kontaktuar studiues shqiptare dhe te huaj per te shkruar recenca per librat e mi.

Zeri i Amerikes: Ndersa shkakton problem per vendet pritese, sigurisht emigracioni krijon edhe nje zbrazeti te shtreses intelektuale ne vendin e origjines, pra krijon te ashtuquajturin fenomenin e rrjedhjes se trurit. Flitet shpesh per perpjekje te qeverise shqiptare per te joshur emigrantet te kthehen ne vendin e tyre. Nga ana tjeter, emigracioni eshte nje faktor i rendesishem ekonomik me te ardhurat qe i siguron Shqiperise. A duhet te kthehen intelektualet shqiptare ne vendin e tyre?

Dr. Gezim Alpion: Largimi i trurit nuk duhet shikuar gjithmone si nje dicka teper negative sepse intelektualet shqiptare ne Perendim mund te luajne nje rol pozitiv si per permiresimin e imazhit te Shqiperise ashtu edhe per vendosjen e lidhjeve ndermjet institucioneve kerkimore e shkencore ne Perendim dhe Shqiperi. Por nuk duhet te harrojme qe intelektualet shqiptare ne Perendim kane punuar shume

per karrierat e tyre dhe veshtiresite jane te shumta. Ne rastin tim, per shembull, dhe te bashkeshortes time Dashit, na eshte dashur 23 vjet te punojme per te ndertuar karrierat qe kemi ne Perendim. Dhe te kthehemi ne Shqiperi pas nje pune kaq te madhe nuk eshte edhe aq e lehte. Ajo qe ne mund te bejme eshte te vendosim keto ura bashkepunimi qe permendem me pare, dhe te kemi projekte te perbashketa. Ne qofte se ka iniciativa nga Tirana, Prishtina apo universitetet ne Tetove, une jam i sigurte se koleget e mi ne Perendim do te jene te gatshem per te bashkepunuar.

Zeri i Amerikes: Si e shikoni ju rolin e diaspores shqiptare ne jeten politike te vendit? Megjithe deshiren e mire per te ndihmuar Shqiperine, a mund te jete diaspora koherente dhe ne te njejtin ritem me ndryshimet qe ndodhin ne Shqiperi?

Dr. Gezim Alpion: Diaspora mund te luaje nje rol teper pozitiv por duhet te kemi parasysh qe diaspora shqiptare eshte relativisht e re. Nuk mund te realizohen shume gjera ne 17 vjet. Diaspora jone eshte shume me e re se e fqinjeve tane, italianet dhe greket. Fatkeqesisht, tani per tani, diaspora jone nuk eshte e organizuar (sigurisht qe ka dallime mes vendeve te ndryshme). Elita shqiptare duhet te angazhohet me teper me problemet e diaspores ne menyre qe te mos e leme diasporen ne duart e elementeve te papergjegjshem.

Fundjava e nxehte e pushimeve VIP

Eshte gjithmone e me e nxehte fundjava, kur behet fjale per personazhet e njohur te skenes dhe ekranit shqiptar. Megjithate pjesa me e madhe e tyre, kete moment e shfrytezojne per te gjetur sadopak freski pergjate bregdetit ne jug te vendit, apo edhe jashte Shqiperise. E ndersa impenjimet e tyre te perditshme i mbajne te lidhur ne Tirane gjate diteve te javes, fundjaven VIP-at shqiptare ia dedikojne teresisht relaksit. Ata perpiqen te jene larg zhurmave dhe rremujes, por edhe larg objektivit te padeshirueshem te paparazzeve. Megjithate ne kete stine kaq dinamike ka edhe nga ata, qe ne vend te pushimeve kane zgjedhur te punojne duke e ditur, qe vera shenon edhe stinen me fitimprurese per te gjithe. Ja si jane shperndare kete fundjave nje pjese e personazheve te njohur skenike.

Mariza Ikonomi iken ne Dhermi me nje shoqe

Eshte nje nga ato kengetare, qe stina e nxehte nuk e gjen ne nje vend. Sot ne Tirane, neser ne Pogradec dhe gjate fundjaves ka perfunduar ne Dhermi. Ne fakt e tille ka qene gjithmone vera e Mariza Ikonomit, qe pergjithesisht ka nderthurur punen me pushimet. Duke shfrytezuar faktin, qe pjesa me e madhe e ofertave per koncerte kane qene ne zonen bregdetare Mariza ka alternuar keshtu muziken me relaksin buze detit. Por nga sa kemi mesuar, ndalesa e saj e radhes ne Dhermi, kesaj here ka qene ndryshe. Dihet tashme, qe Dhermiu eshte shnderruar ne vendin e preferuar te artisteve shqiptare, ndaj edhe Mariza ka zgjedhur, qe gjate fundjaves qe lame pas vetem te pushoje, duke e lene disi menjane pjesen e koncerteve. Ne shoqerine e saj ka qene nje mikeshe, qe nuk i perkiste botes se artit, ndersa ndryshe nga sa mund te mendohej, askush nuk e ka pare kengetaren te shoqeruar me nje mashkull. Kjo na ben te besojme, qe ndoshta edhe kete vere Mariza do te pushoje me shoqet.

Manjola Nallbani me familjen ne Oher

Pas nje recitali teper original dhe profesionist, qe dhuroi ne Pallatin e Brigadave per Manjola Nallbanin eshte koha e pushimeve. Kengetarja e njohur, duket se ka nisur nje turne te gjate pushimesh, qe pritet te vazhdoje deri ne fund te veres. Sigurisht prane saj jane te dyja vajzat dhe bashkeshorti. Fillimisht Manjola dhe familja e saj jane ndalur per te kaluar disa dite ne qytetin e Durresit, megjithate ky ka qene vetem fillimi i sezonit. Fundjava e ka gjetur kengetaren ne qytetin e Ohrit, ndersa nuk dime nese gjate kesaj jave do te ndalet serish ne Durres apo ne ndonje plazh tjeter. Duke qene nje familjare e rregullt, por edhe nje kengetare profesioniste Manjola Nallbani eshte e kujdesshme ne ofertat qe i behen per koncerte. Se pari ajo merr ne konsiderate rendesine e eventit, ku e ftojne dhe se dyti tani ne vere, i kufizon shume aktivitetet, sepse nuk deshiron aspak t'i privoje vajzat nga kenaqesia e pushimeve familjare.

Ornela Bregu, ne Vlore per ditet e fundit te shtatzenise

Eshte ne ditet e fundit te shtatzenise dhe larg zhurmave e rremujes se Tiranes, ka preferuar Vloren. Ne pritje te femijes se saj te dyte duket, se Ornela Bregu ka zgjedhur te qendroje ne bregdet, te pakten deri ne momentin, qe do te afrohet data e lindjes. Mesojme se femija pritet te vije ne jete ne ditet e para te muajit gusht, ndaj deri atehere Ornela do te qendroje ne qytetin bregdetar, ku eshte vendosur me bashkeshortin dhe vajzen e saj. Por ne kete rast, me shume se sa plazhin dhe diellin Ornela preferon ajrin e paster dhe shetitjet e pasdites. Sepse sic dihet tashme per nje femije, qe do te vije ne jete eshte shume e rendesishme edhe faza perpara lindjes, ndaj Ornela nuk neglizhon asgje ne kete drejtim. Sidoqofte gjate kesaj periudhe ajo ka gjetur kohe te pozoje ne nje prej revistave te permuajshme shqiptare, duke zbuluar barkun dhe duke folur per shtatzenine e saj. Nje imazh, qe na kujton pamjet e Demi Moore dhe Britney Spears gjate shtatzenise, por sigurisht jo aq te guximshme.

Eneda Tarifa preferon Durresin, por pa pushime

Ne pergjithesi zgjedh te pushoje ne fund te veres, atehere kur koncertet dhe ftesat muzikore shkojne drejt reduktimit. Por kete vit, Eneda Tarifa e ka privuar veten nga kenaqesia e te pushuarit. Sepse pikerisht ne shtator, kur ndoshta mund te mendonte per t'u shkeputur nga rutina e perditshme ajo synon te nxjerre albumin e saj. E duke ditur se puna per realizimin e nje albumi kerkon perkushtim dhe seriozitet, Eneda nuk mund t'ia lere asgje rastesise. Ajo eshte duke punuar seriozisht ne menyre, qe ne shtator gjithcka te shkoje sipas parashikimit. Gjithsesi gjate fundjaves, ka pranuar te jete ne qytetin e Durresit, e ftuar ne nje koncert, por gjithesi pa iu drejtuar plazhit.

Hygerta Sako buze detit me vajzen dhe bashkeshortin

I eshte drejtuar Vlores per nje fundjave ndryshe. Dhe duket se kjo eshte shpesh zgjedhja me e mire, per ish-missin Hygerta Sako dhe familjen e saj. Jo vetem per faktin, se bashkeshorti i Hygertes eshte nga Vlora, por edhe se, ai eshte atje pronar i njerit prej hoteleve te shumte ne kete qytet. Natyrisht me ciftin ka qene edhe vajza e tyre Anais, qe me sa duket e pelqen shume detin dhe eshte nje arsye me shume, qe i ben prinderit ta braktisin Tiranen ne keto dite te nxehta vere. Per me teper, tashme qe Hygerta eshte ne linja shume me elegante se dikur, kjo duhet te jete per te nje kenaqesi me teper. Por ky fillimjave e gjen perseri ne kryeqytet Hygerten, qe i eshte kthyer impenjimeve te perditshme, kujdesit per familjen si dhe angazhimit me dyqanin e fustaneve te nuserise, "Hygerta's Angel". Nderkohe dihet tashme, qe ajo eshte shkeputur nga emisioni ne TVA, por kjo nuk do te thote, qe sezoni i ardhshem televiziv nuk do e gjeje ne ndonje television tjeter.

Orinda zgjedh Kosoven dhe vjen me nje cmim

Fundjava e ka gjetur ne Kosove dhe ka ardhur qe andej me nje cmim. E kemi fjalen per kengetaren Orinda Huta, e cila la vendosur te pushoje gjate muajit gusht, ndersa ne kete sezon duket me shume e impenjuar me promovimin e klipit dhe kengeve te reja. Gjate javes se shkuar, ajo ka qene pjesemarrese ne festivalin "Celesi muzikor" ne Prishtine, ku eshte kthyer pasditen e djeshme edhe me cmimin e interpretimit me te mire. Duket se kete vere, ndryshe nga stina e kaluar, Orinda e ka marre gjithcka shume seriozisht ne drejtim te muzikes.

Pranga sekretarit të komunës Kelmend, iu gjet kanabis në oborr

Shkodër- Në kuadër të operacionit antikanabis në Shkodër, policia ka vënë në pranga sekretarin e komunës Kelmend nga fshati Nikç. Sipas burimeve zyrtare të policisë, ai u ndalua, sepse gjatë një kontrolli në banesën e tij janë gjetur 19 rrënjë bimë kanabis sativa të mblejja në oborr.

“Shtetasi Gjelosh Preldakaj, 50-vjeç, nga fshati Nikç i Kelmendit me detyrë sekretar i komunës Kelmend është shoqëruar në polici”- thanë të njëjtat burime. Sipas tyre, mbi të rëndon akuza e prodhimit dhe kultivimit të bimëve narkotike.

Po në të njëjtin aksion policia ka asgjësuar edhe të tjera rrënjë kanabis në banesat e dy shtetasve me të njëjtin mbiemër me atë të sekretarit të komunës.

Mësohet se janë gjetur dhe asgjësuar 28 rrënjë kanabis që kanë qenë në pronën e shtetases Drane Preldakaj, 58-vjeç dhe 188 rrënjë i janë gjetur Vitore Preldakaj, 52-vjeç. “Këto dy shtetase do të hetohen në gjendje të lirë”- thonë burimet policore.

Ndërkohë që sqarohet se operacioni për eleminimin e kultivimiit të kanabis sativës do të vijojë edhe në ditët në vazhdim. Zakonisht në zonën e Shkodrës ka pasur asgjësime, por përgjithësisht pa të ndaluar, pasi bima narkotike rezultonte e kultivuar në ara ose parcela pa pronarë.

Shqipëria turistike, vetëm me 36 hotele të licencuar

Pavarësisht mungesës së infrastrukturës, ndërtimeve vend e pa vend dhe një problematikë të agravuar në vite, turizmi po kthehet në sektorin bazë të eksporteve shqiptare. Specialistët e ekonomisë e vlerësojnë si shpresa e së ardhmes për një vend në të cilin borxhet me jashtë po rriten me një shpejtësi të frikshme, në një kohë që të ardhurat nga emigrantët për të parin vit (2007) ranë me 5 për qind. Në këtë rritje të potencialeve turistike të vendit nuk mund të thuhet se kanë ndikuar investimet publike, pasi këto të fundit mbeten të pakta dhe jo më shumë se një vit më parë, në piku e sezonit nuk kishim as energji elektrike. Por problematika e turizmit shqiptar fillon që me akomodimin. Thuajse mungon tërësisht një infrastrukturë e mirëfilltë turistike, ku turistëve të huaj dhe pushuesve vendës t’u sqarohen çmimet dhe kushtet në të cilat ata mund të pushojnë.

Hotelet e klasifikuar

Të gjithë ata që kanë udhëtuar jashtë kufijve për pushime, momenti i parë me njohjen e ofertës bën edhe një prezantim të kushteve dhe çmimeve të hoteleve. Që në ofertën turistike të përcaktohen qartazi kushtet e hotelit sipas një sistemi yjesh, ku sa më lart të ngjitesh, aq më shumë duhet të paguash dhe njëkohësisht të përfitosh. Por çfarë mund t’i ofrohet një turisti të huaj, apo vendës, në këtë drejtim. Sipas të dhënave zyrtare të Ministrisë së Turizmit, kemi gjithsej 28 hotele të klasifikuara, në të gjithë vendin, të cilët kryesisht janë në Tiranë. Një situatë e tillë mbetet e pandryshuar në vite dhe topi hidhet nga një dikaster tek tjetri, pa i dhënë asnjë zgjidhje situatës. Numri i shtretërve që ofrojnë këto 627 hotele në të gjithë vendin, është 22 743.

Dhoma plazhi

Sipas të dhënave nga Agjencia e Turizmit, dhomat që ofrohen nga njësitë e tjera akomoduese (përjashto hotelet), janë më të shumta në numër. Kështu, në gjithë vendin llogariten 908 njësi të tjera akomoduese, me një numër shtretërish që në total shkon 33 943. Nga të dhënat zyrtare, por edhe nga një vëzhgim i realizuar në këtë fushë nga gazeta, del se pjesa më e madhe e pushuesve akomodohen në njësi johoteliere.

Turizmi regjistron 138 mijë të punësuar

Shifra bëhet e ditur nga të dhënat zyrtare, duke treguar për një sektor në zhvillim në të cilin investimet publike mbeten të pakta. Në vend operojnë rreth 116 agjenci turistike, por që kanë aktivitet kryesor të tyrin turizmin e shqiptarëve jashtë atdheut. Ndërsa turizmi në vend, realizohet përgjithësisht me prenotime të drejtpërdrejta midis pushuesve dhe njësive akomoduese.

Seksi shet, por për çfarë kosto?

Seksi sot duket se është gjithandej. Sigurisht është shumë më prezent së më parë. Por a paraqet problem kjo gjë? Kur unë isha fëmijë, shumë vite më parë, shumë njerëz besonin se seksi duhej mbajtur i fshehtë, pasi mund të ndikonte për keq në mendjen e fëmijëve dhe ti drejtonte ata drejt sjelljeve të këqija.

John Stossel ka bërë një studim për kulturën Amerikane dhe lidhjen e njerëzve me seksin. Kur Lucille Ball, stari i televizioneve në atë kohë doli me programin “I love Lucy” me barkun shtatzënë u dënua nga i gjithë opinioni publik, pasi fjala “shtatzënë” në atë kohë nuk zihej as në gojë.

Kur unë isha fëmijë, edhe filmi “pillow Talk” konsiderohej i turpshëm pasi fliste për dhomën e gjumit. Kritikët e konsideruar filmin si “cicëritje për seksin” dhe ishte në kufijtë e gjërave të ndaluara.

Televizionet sot kanë udhëtuar shumë larg nga “I love Lucy”. Tani në çdo program televiziv, seksi është një histori që shoqëron gjithmonë. “Qëllimi është rritja e dëshirës seksuale, dhe unë nuk mendoj se kjo është e dobishme për shoqërinë tonë”- tha Peter Sprigg, zv/president në Family Research Council.

Shqetësuese është fakti se çfarë shohin fëmijët në TV. “Ata janë të ekspozuar ndaj seksit, në një moshë që as nuk arrijnë të mendojnë të bëjnë seks”.

Sprigg shton se: “Televizonet po shkojnë tatëpjetë dhe programet shpeshherë duken sikur konkurrojnë njëri tjetrin se kush jep më shumë skena sensuale”.

Këshilli i Shoqatës së Familjes, dhe grupe të tjera të ngjashëm, e shikojnë si një kosto shumë të frikshme për shoqërinë, median e cila ekspozon seksin në mënyrë të hapur. “”Shohim rritje të sëmundjeve të trasmetueshme” – tha Sprigg. “Shikojmë rritje të mëdha të shtatzënive jashtë martese. Shohim shumë familje vetëm me një prind. Të gjitha këto kanë pasoja shumë të këqija në shoqëri dhe ekonominë e një vendi”.

“Ka grupe njerëzish që kërkojnë të heqin seksualitetin nga televizionet duke mbajtur pultin në dorë e ndërruar kanalet” – tha Marty Klein sociolog dhe terapist seksi, autor i librit “Lufta e Amerikës për Seks”. Klein tha se “Ka dhe të tjerë njerëz që kur shohin skena seksi në televizor ndihen mirë”.

Statistikat tregojnë se gjatë dhjetë viteve të fundit ka rënë numri i përdhunimeve por janë rritur lindjet nga adoleshentet.
Dhe kjo ndodh, jo vetëm nga media, por pasi e gjithë bota rreth nesh është bërë më vulgare. Në të gjitha dyqanet ka të reklamuara të brendshme seksi nëpër manikina. Dhe në të gjithë kompjuterët e fëmijëve ka skena seksuale.

Prandaj Sprigg kërkon që të ketë rregulla më të forta për pornografinë, dhe ne duhet ti mbrojmë fëmijët nga imazhet seksuale.

Por Marty Klein thotë se kjo gjë nuk është aq e lehtë të realizohet. “E vërteta është se fëmijët mendojnë për seksin duam apo nuk duam ne. Fëmijët nuk duan ndihmën tonë të mendojnë për seksin” – tha Klein. Pamjet e seksit të ekspozuara nuk janë të rrezikshme – ato mund të mos jenë të këndshme, por jo të rrezikshme”.